“Sứ mệnh” kéo dài sự sống cho người bệnh: Chuyện bây giờ mới kể (Thứ Sáu 03/08/2018 | 09:37 GMT+7)

VH- Để thực hiện, cuộc vận chuyển được lên kế hoạch như một trận đánh, tất cả các bước, các quy trình đều được vạch ra rõ ràng trên giấy, tính toán chi ly, ai thực hiện khâu này, ai thực hiện khâu kia, trong thời gian bao nhiêu phút… Phải tính toán thật sát giờ để bảo vệ tạng.

 Thùng bảo quản tạng luôn được sắp xếp ở những vị trí tốt nhất trên chuyến bay

Chuyến bay VN Airlines chở một quả tim và một lá gan vượt gần 2.000 km từ TP.HCM ra Hà Nội ngày 4.9.2015 đã đi vào lịch sử hàng không Việt Nam, bởi lần đầu tiên tạng để ghép cho người bệnh được chuyên chở bằng một chuyến bay hàng không dân dụng.

Sau chuyến bay ấy, đến nay đã có bốn chuyến khác thực hiện “sứ mệnh” kéo dài sự sống cho người bệnh ở ba miền đất nước Bắc, Trung, Nam.

Như một trận đánh

Nhớ lại chuyến bay đầu tiên, PGS.TS Nguyễn Hữu Ước, Trưởng khoa Phẫu thuật Tim mạch - lồng ngực (BV Hữu nghị Việt Đức) cho biết, trong tổng số năm chuyến bay chở tạng thì ba chuyến đầu tiên ông làm trưởng đoàn, hai chuyến còn lại ông tham gia chỉ đạo chuyên môn. Ông cho rằng, mình đã làm điều không bao giờ làm bởi quãng đường quá xa, mà tạng người lại chuyên chở bằng chuyến bay dân dụng, không chủ động chỗ ngồi, không chủ động được giờ bay, có thể hoãn bất cứ lúc nào. Trong khi đó, tạng an toàn để ghép sau khi đưa ra khỏi cơ thể người hiến chỉ được tính bằng giờ, tối đa cũng chỉ 6 giờ. Dù trong tâm trạng lo lắng, phấp phỏng, nhưng tất cả các y bác sĩ ba miền đều quyết tâm thực hiện bằng tất cả nhiệt huyết của mình. “Nếu chẳng may không thành công thì đồng nghiệp và bệnh nhân sẽ thông cảm. Để thực hiện, cuộc vận chuyển được lên kế hoạch như một trận đánh, tất cả các bước, các quy trình đều được vạch ra rõ ràng trên giấy, tính toán chi ly, ai thực hiện khâu này, ai thực hiện khâu kia, trong thời gian bao nhiêu phút… Phải tính toán thật sát giờ để bảo vệ tạng”, PGS Ước chia sẻ.

Cũng theo “người vận chuyển”, việc điều hành của chuyến bay đầu tiên, ai cũng nhiệt tình nên trở nên “rối”, nhưng cuối cùng chuyến bay đã đưa tạng trở về đúng giờ, đảm bảo thời gian ghép an toàn cho bệnh nhân. Sau đó, từ chuyến thứ hai trở đi các quy trình đã được sắp xếp lại nên việc vận chuyển cũng nhẹ nhàng hơn nhờ sự hỗ trợ của hãng hàng không VN Airlines.

Cũng từng tham gia vận chuyển tạng bằng hàng không, BS Dư Thị Ngọc Thu, Trưởng Đơn vị điều phối ghép các bộ phận cơ thể người (BV Chợ Rẫy TP.HCM) vẫn giữ nguyên cảm giác hồi hộp chia sẻ, tất cả các y bác sĩ tham gia vận chuyển tạng bằng hàng không đều lo lắng, bởi vì chúng ta đã làm những chuyện chưa ai làm. Trên thế giới đã có những chuyến vận chuyển tạng bằng đường hàng không nhưng quãng đường dài nhất cũng chỉ 500km với phương tiện và máy bay chuyên dụng dành cho y tế. Chúng ta vận chuyển bằng đường hàng không dân dụng, nếu chẳng may chuyến bay bị hoãn thì toàn bộ tiền bạc, công sức của nhân viên y tế đều bị huỷ bỏ.

 Nhân viên chuyến bay cũng tích cực "chăm sóc"

Những chuyến bay của lòng nhân ái

Với BS Thu, chuyến vận chuyển tạng vào tháng 2.2018 từ TP.HCM ra HN sau đó, một mình lại một mình “tháp tùng” thùng bảo quản quả tim từ HN vào TP.HCM là một chuyến đi đáng nhớ vì đó là thời điểm sau Tết Nguyên đán. Khi đó chị chỉ mua được vé đi HN mà chưa mua được vé trở về TP HCM, nhưng cuối cùng nhờ sự giúp đỡ của hãng VN Airlines nên chị đã có mặt trên chuyến bay sớm nhất và vận chuyển tạng an toàn, kịp thời thực hiện ca ghép thành công.

Có thể nói, với những chuyến bay vận chuyển tạng luôn là những chuyến bay mà ê kíp bác sĩ được ưu tiên đặc biệt, thùng tạng luôn được miễn phí (tính bằng hành lý xách tay của bác sĩ), được sắp xếp ở những vị trí tốt nhất, thậm chí ở hạng chuyên gia. Có những chuyến không còn chỗ, thùng tạng được đặt ở vị trí bếp của máy bay, nhưng luôn được tiếp viên “chăm sóc” cẩn thận, cơ trưởng lái máy bay tránh những đám mây để giảm xóc… Ngoài các yếu tố chính liên quan trực tiếp đến sự tương thích giữa người cho và người nhận tạng thì năm chuyến bay vận chuyển tạng đã góp phần làm nên thành công của các ca ghép, đã kéo dài sự sống cho tám người bệnh. “Việc đảm bảo mô tạng được bảo quản và vận chuyển trong thời gian ngắn nhất giữa các địa phương cũng là một điều kiện quyết định để các ca ghép tạng thành công và VN Airlines đã giúp chúng tôi thực hiện công việc đó”, GS.TS Trịnh Hồng Sơn, Giám đốc Trung tâm Điều phối quốc gia về ghép bộ phận cơ thể người nhấn mạnh.

Nhằm phối hợp tốt hơn nữa trong việc vận chuyển tạng, ngày 31.7, Trung tâm Điều phối quốc gia về ghép bộ phận cơ thể người và hãng VN Airlines đã ký thoả thuận hỗ trợ vận chuyển bằng đường hàng không cho công tác điều phối vận chuyển mô tạng trên cả nước. Theo đó, VN Airlines sẽ hỗ trợ tối đa các thủ tục vận chuyển mô, tạng và miễn phí ghế ngồi… Hơn nữa VN Airlines cũng chủ động xây dựng quy trình riêng cho các hoạt động vận chuyển mô, tạng cũng như thành lập các nhóm xử lý nhanh các tình huống hỗ trợ khẩn cấp theo thực tế.

Ông Trịnh Ngọc Thành, Phó Tổng Giám đốc VN Airlines cho biết, việc triển khai phối hợp này nhằm mong muốn góp phần mang lại cơ hội sống nhiều hơn nữa cho các bệnh nhân trên khắp đất nước. “Thật vinh dự và tự hào khi được đóng góp trách nhiệm với cộng đồng, xã hội. Chúng tôi cam kết chuyến bay chuyển chở tạng sẽ trở thành những chuyến bay của tình thương và lòng nhân ái với người bệnh. Sự nỗ lực của các y bác sĩ và kết quả tốt đẹp của những ca ghép tim, gan, thận khiến chúng tôi càng nhận thức rõ tinh thần sẻ chia, trách nhiệm và sẵn sàng phối hợp 24/7 khi có yêu cầu với sự tham gia của nhiều đơn vị của hàng không VN Airlines như bộ phận lễ tân, trạm mặt đất, tiếp viên… Một quy trình tốt, chuyến bay kỹ thuật, đúng giờ chưa đủ mà mỗi nhân viên, cán bộ cần chia sẻ tình thương, lòng nhân ái thì mới góp phần vào sự thành công”, ông Thành nói. 

 ​Việc đảm bảo mô tạng được bảo quản và vận chuyển trong thời gian ngắn nhất giữa các địa phương cũng là một điều kiện quyết định để các ca ghép tạng thành công và VN Airlines đã giúp chúng tôi thực hiện công việc đó.

(GS.TS Trịnh Hồng Sơn, Giám đốc Trung tâm Điều phối quốc gia về ghép bộ phận cơ thể người)

 QUỲNH HOA

 

 

Print
Tags: