17 Tháng Mười 2019

Cứ đà này di tích thời đại Hùng Vương sẽ không còn

Thứ Tư 02/10/2019 | 10:29 GMT+7

VHO- Giới nghiên cứu khoa học một lần nữa đã thống nhất kiến nghị đến các cấp về việc cần bảo vệ cấp thiết di tích khảo cổ học thời Hùng Vương dựng nước. Nhiều ý kiến chỉ rõ, một vài thập kỷ không xa, nếu cứ đà “bảo vệ” như hiện nay, các di tích thời đại Hùng Vương và tiền Hùng Vương sẽ có nguy cơ không còn tồn tại.

Ông Hán Văn Luận, người được giao trông coi khu di chỉ Xóm Rền (huyện Phù Ninh – Phú Thọ) bày tỏ xót xa khi hố khai quật có di cốt người Việt cổ bị lãng quên Ảnh: NGỌC LONG

Kiến nghị này được nêu ra tại Hội thảo khoa học quốc gia “Thời đại Hùng Vương trong tiến trình lịch sử Việt Nam” do Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, Hội Khoa học lịch sử Việt Nam, Trung tâm nghiên cứu và Phát triển văn hóa Hùng Vương vừa tổ chức tại Hà Nội.

Bên lề hội thảo, GS.TS Nguyễn Quang Ngọc, Phó Chủ tịch Hội Khoa học lịch sử Việt Nam khẳng định “thời đại Hùng Vương có thật”. Gần trăm nhà khoa học, nhà nghiên cứu lịch sử, khảo cổ, văn hóa đã cùng thảo luận, làm rõ về thời đại Hùng Vương, giá trị đóng góp trong tiến trình lịch sử Việt Nam cũng như bảo vệ giá trị di sản của thời kỳ này. Câu chuyện 18 đời Vua Hùng kéo dài hàng nghìn năm từng gây tranh cãi. Các nhà khoa học giải thích con số này chỉ mang tính biểu tượng. Quan điểm thống nhất và được Nhà nước chấp nhận: Thời đại Hùng Vương cách ngày nay xa nhất 2.700 năm với sự ra đời của Nhà nước Văn Lang và trùng khớp với văn hóa Đông Sơn. Điều này được các nhà khoa học lịch sử, khảo cổ, nhân học chứng minh trong suốt nửa thế kỷ qua.

Báo cáo của cố GS.TS.NGND Phan Huy Lê là bài viết đầu tiên được đưa vào trong kỷ yếu hội thảo. Ông được giới khoa học trân trọng ghi nhận là người nghiên cứu sâu, có công tổng kết lịch sử thời đại Hùng Vương trong bộ Quốc sử 30 tập - Bộ Quốc sử đầu tiên của thời đại Hồ Chí Minh. Ngoài ra, nhiều nhà khoa học như PGS. TS Hoàng Văn Khoán, Trịnh Sinh, Nguyễn Minh Tường, báo cáo khoa học GS.TS Lâm Thị Mỹ Dung đều tập trung làm rõ thời đại Hùng Vương trong lịch sử thông qua sử liệu, kết quả khảo cổ học mấy chục năm qua. PGS. TS Tống Trung Tín, Chủ tịch Hội Khảo cổ học Việt Nam đã phục dựng lại sinh động về đời sống vật chất và đời sống tinh thần của cư dân thời Hùng Vương.

PGS.TS Trịnh Khắc Mạnh (Viện Nghiên cứu Hán Nôm, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam) nhấn mạnh, thời đại Hùng Vương trong lịch sử Việt Nam đã được các nhà nghiên cứu trong và ngoài nước quan tâm. Tuy còn nhiều ý kiến khác nhau, nhưng sử liệu Việt Nam ghi rất đậm nét về giai đoạn này. Hơn nữa, một sự thật hiển hiện là đền thờ các Vua Hùng còn lưu giữ tại tỉnh Phú Thọ và ngày 10 tháng 3 hằng năm là ngày Quốc giỗ của dân tộc Việt Nam. Đưa ra những nghiên cứu về thời đại Hùng Vương qua một số tư liệu Hán Nôm, PGS.TS Trịnh Khắc Mạnh cũng cho rằng, bên cạnh tư liệu Hán Nôm, còn nhiều tư liệu của các chuyên ngành khoa học khác như khảo cổ, dân tộc, văn hóa, văn học... Theo ông, khối tư liệu đồ sộ này sẽ đem lại cho giới khoa học niềm say mê tiếp tục nghiên cứu về giai đoạn lịch sử trước Công nguyên của dân tộc Việt Nam.

Trong những tham luận tập trung bàn về giải pháp bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa thời Hùng Vương, nhiều nhà nghiên cứu đã chỉ ra những thiếu sót trong bảo tồn, phát huy giá trị di tích Hùng Vương, điển hình như nhận thức chưa sâu, thương mại hóa di tích, công tác trùng tu di tích thiếu đồng bộ, khai thác di tích đơn điệu, tuyên truyền về di tích hạn chế. PGS.TS Tống Trung Tín lưu ý, chúng ta không thể bỏ qua vấn đề nhức nhối trong công tác bảo vệ, bảo tồn di sản văn hóa vật chất ở Việt Nam thuộc thời kỳ Hùng Vương. Theo công ước của UNESCO về Di sản văn hóa, đặc biệt Công ước về di sản khảo cổ học Lausanne 1990, đây là loại di tích quan trọng nhất mang tính xác thực cao nhất để chứng minh thời kỳ Hùng Vương là có thật, đồng thời đây là loại di tích dễ bị phá hủy nhất và một khi đã bị phá hủy không bao giờ có thể tái sinh được .

Theo khảo sát của các nhà khảo cổ học thời kỳ kim khí của Viện Khảo cổ thì sơ bộ tới năm 2000 có trên 1.000 di tích thời Đông Sơn. Nhưng chỉ ít năm sau đó, tình trạng bảo tồn các di tích trở nên đáng báo động. Đầu năm 2019, chúng ta mất trên 50% di tích thuộc thời đại này. Riêng Phú Thọ, Vĩnh Phúc các di tích thời đại Hùng Vương và tiền Hùng Vương mất tới 90%, nghĩa là gần như bị phá hủy hoàn toàn. Giới khảo cổ cũng nhấn mạnh, chúng ta từng có những di tích mà nếu giữ được thì xứng tầm di sản thế giới. Di tích Phùng Nguyên ở Phú Thọ là di tích lớn, mở đầu cho thời kỳ tiền Hùng Vương; di tích Đông Sơn ở Thanh Hóa là chứng minh cho đỉnh cao của văn hóa Đông Sơn thời các Vua Hùng.

“Một vài thập kỷ không xa, nếu cứ đà “bảo vệ” như thế này các di tích thời đại Hùng Vương và tiền Hùng Vương cơ bản không còn tồn tại trên đất nước ta...”, PGS.TS Tống Trung Tín nhấn mạnh.

GS.TS Nguyễn Xuân Thắng, Giám đốc Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh kiến nghị các nhà khoa học cần tiếp tục nghiên cứu sâu lịch sử hình thành dân tộc, văn hóa dân tộc, vai trò của Nhà nước Văn Lang, vai trò của thời đại Hùng Vương. Đặc biệt, đặt trong mối so sánh với khu vực để hiểu rõ hơn vì sao dân tộc Việt Nam luôn yêu chuộng hòa bình nhưng cũng luôn kiên quyết bảo vệ nền độc lập dân tộc, đấu tranh với các thế lực xâm phạm nền độc lập của dân tộc. 

  Riêng Phú Thọ, Vĩnh Phúc các di tích thời đại Hùng Vương và tiền Hùng Vương mất tới 90%, nghĩa là gần như bị phá hủy hoàn toàn. Giới khảo cổ cũng nhấn mạnh, chúng ta từng có những di tích mà nếu giữ được thì xứng tầm di sản thế giới. Di tích Phùng Nguyên ở Phú Thọ là di tích lớn, mở đầu cho thời kỳ tiền Hùng Vương; di tích Đông Sơn ở Thanh Hóa là chứng minh cho đỉnh cao của văn hóa Đông Sơn thời các Vua Hùng. Một vài thập kỷ không xa, nếu cứ đà “bảo vệ” như thế này các di tích thời đại Hùng Vương và tiền Hùng Vương cơ bản không còn tồn tại trên đất nước ta...

(PGS.TS TỐNG TRUNG TÍN, Chủ tịch Hội Khảo cổ học VN)

 

 HÀ PHƯƠNG

Print

Thời tiết

25oC

Độ ẩm: 79%

Tốc độ gió: 9 km/hkm/h

Cập nhật lúc 19:00:00
ngày 2019-10-17

Góc ảnh

© BÁO VĂN HÓA ĐIỆN TỬ
Cơ quan chủ quản: Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch
Giấy phép Báo điện tử số: 422/GP-BTTTT cấp ngày 19.8.2016
Bản quyền thuộc về Báo Văn hóa. Mọi hành động sử dụng nội dung đăng tải trên Báo điện tử Văn hóa tại địa chỉ www.baovanhoa.vn phải có sự đồng ý bằng văn bản của Báo điện tử Văn hóa.
Liện hệ quảng cáo: 024.22415051

Tổng Biên tập: CHU THỊ THU HẰNG
Phó tổng Biên tập: LƯƠNG TRUNG HIẾU
Phó tổng Biên tập: PHAN THANH NAM
Tòa soạn: 124 Nguyễn Du, Quận Hai Bà Trưng, Hà Nội
Điện thoại: 024.38220036 - FAX: 024.38229302
Email: baovanhoa@fpt.vn

Close 2019 Bản quyền thuộc về Báo Văn Hóa
Back To Top